تضمین کیفیت محصولات پرینت شده
در دنیای پرینت سه بعدی، کیفیت یک قطعه تنها به ظاهر آن ختم نمیشود. تضمین کیفیت (Quality Assurance) شامل مجموعهای از استانداردها و بازرسیهاست که اطمینان حاصل میکند قطعه نهایی از نظر ابعادی، مکانیکی و ظاهری دقیقاً مطابق با نیازهای پروژه است. برای دستیابی به یک خروجی بدون نقص، باید در سه مرحله قبل، حین و بعد از چاپ، کنترلهای دقیقی صورت گیرد.
۱. کنترل کیفیت قبل از چاپ (Pre-Print QC)
پیشگیری از خطا همیشه ارزانتر از اصلاح آن است.
-
تایید سلامت فایل دیجیتال: استفاده از نرمافزارهای تحلیل فایل (مانند Netfabb) برای اطمینان از عدم وجود خطاهای هندسی، حفرههای باز و لبههای اشتراکی.
-
تطبیق متریال: اطمینان از اینکه فیلامنت یا رزین مورد استفاده، رطوبت جذب نکرده باشد (استفاده از دستگاههای خشککن یا Dry Box).
-
کالیبراسیون دستگاه: بررسی تراز بودن صفحه چاپ (Bed Leveling) و کالیبره بودن گامهای موتورها (E-steps) برای اطمینان از دقت ابعادی.
۲. پایش در حین چاپ (In-Process Monitoring)
بسیاری از عیوب ساختاری در لایههای میانی رخ میدهند که پس از اتمام کار قابل مشاهده نیستند.
-
نظارت بر لایه اول: چسبندگی درست لایه اول به صفحه، ضامن پایداری کل قطعه است.
-
پایش دما: نوسانات دمایی در نازل یا صفحه چاپ میتواند باعث ایجاد پدیده “تاببرداشتگی” (Warping) یا عدم اتصال لایهها شود.
-
استفاده از هوش مصنوعی: امروزه دوربینهای مجهز به هوش مصنوعی (مانند سیستم Spaghetti Detective) کوچکترین انحراف از مدل اصلی را تشخیص داده و چاپ را متوقف میکنند.
۳. بازرسی و تست پس از چاپ (Post-Print Inspection)
پس از خروج قطعه از دستگاه، فرآیند ارزیابی نهایی آغاز میشود:
الف) بازرسی ابعادی
استفاده از کولیسهای دیجیتال، میکرومتر یا اسکنرهای سه بعدی برای مقایسه قطعه تولید شده با مدل CAD اولیه. این مرحله برای قطعات صنعتی که باید داخل هم مونتاژ شوند حیاتی است.
ب) بررسی ظاهر و سطح
بازرسی بصری برای شناسایی عیوبی مثل:
-
Pillowing: ایجاد حفره یا برآمدگی در سطوح فوقانی.
-
Stringing: ایجاد تارهای نازک پلاستیک بین بخشهای مختلف.
-
Ghosting: سایههای ناخواسته در لبههای تیز ناشی از لرزش دستگاه.
ج) تستهای مکانیکی و عملکردی
در پروژههای حساس، قطعه تحت تستهای فشار، کشش یا ضربه قرار میگیرد تا اطمینان حاصل شود که پیوند بین لایهها (Layer Adhesion) قدرت کافی را دارد.
۴. مستندسازی و رهگیری (Traceability)
برای وبسایتها و مراکز خدماتی حرفهای، داشتن یک شناسنامه برای هر قطعه الزامی است. این شناسنامه شامل موارد زیر است:
-
شماره سری متریال (Batch Number).
-
نام اپراتور و شماره دستگاه.
-
فایل تنظیمات اسلایسر (Profile).
-
گزارش نهایی ابعاد و وزن.
چکلیست نهایی تایید کیفیت
| فاکتور بازرسی | معیار پذیرش | وضعیت |
| دقت ابعادی | انحراف کمتر از ۰.۱ میلیمتر (یا طبق سفارش) | 🔳 |
| کیفیت سطح | نبود حفره، سوختگی یا تارهای اضافی | 🔳 |
| استحکام لایهای | عدم جدایش لایهها با فشار دست یا ابزار | 🔳 |
| پاکسازی | حذف کامل تمامی ساختارهای حمایتی (Supports) | 🔳 |
مقایسه پرینت سه بعدی با روشهای تولید سنتی
سرعت چاپ در پرینترهای سه بعدی: فاکتور حیاتی در دنیای ساخت افزایشی
محدودیت در اندازه قطعه در پرینترهای سه بعدی
تالار پرینتر سه بعدی خدمات پرینتر سه بعدی
